Mayra (20) is Maya en woont in een klein dorpje in de hoogvlakte van San Marcos. Van een verlegen meisje heeft ze zich ontpopt tot zelfverzekerde vrouw die voor haar rechten op komt. ‘Ik voel me nu een leider,’ zegt ze. Wat een opleiding allemaal kan doen.

Opkomen voor je inheemse rechten

Zes jaar geleden veranderde het leven van Mayra drastisch. Met de steun van Mensen met een Missie kreeg zij een studiebeurs. Naast haar studie sociaal werk aan de universiteit van Malacatan volgt zij een juridische specialisatie. ‘Hier leer ik hoe we onze rechten kunnen verdedigen met behulp van de wet,’ vertelt ze. ‘We leren over arbeidsrechten en de rechten die we hebben als inheemse bevolking. Want we worden nog steeds gediscrimineerd. Niet in het dorp waar we wonen, want hier is iedereen Maya Mam, maar wel in een stad als San Marcos. Zo wordt je bijvoorbeeld minder serieus genomen in vergaderingen. Door de scholing leren we onze onze kennis en cultuur meer te waarderen. Ook zie ik mijn toekomst veel helderder en durf ik mijn mening te uiten. Ik voel me nu een leider.’

Maya’s worden nog steeds gediscrimineerd. Zo worden wij minder serieus genomen.

Armoede, huiselijk geweld en drugs

Mayra vertelt dat ze graag iets wil doen met jongeren: ‘In mijn dorp zie ik veel jongeren lijden door armoede, huiselijk geweld en gebruik van drugs. De meeste jongeren gaan tegenwoordig naar school, maar velen vinden daarna geen werk. Op zoek naar geld gaan sommigen dan het verkeerde pad op, ze gaan aan de drugs of gaan stelen. Ik wil me graag inzetten om er voor te zorgen dat zij weer een toekomst voor zich zien, net zoals ik nu.’

Veel jongeren gaan het verkeerde pad op omdat er geen werk is.

Zelf heeft ze te maken gehad met een vader die veel dronk en dan agressief werd. Het was zelfs zo erg dat ze samen met haar broertjes en zusjes in het maisveld moesten slapen. Nadat haar vader een aantal jaren in de VS werkte en terugkwam, ging het een stuk beter. ‘We maken nu geen ruzie meer als hij te veel heeft gedronken, maar proberen onze liefde te tonen. Hij drinkt nog wel, maar minder als vroeger en wordt ook niet meer agressief.’

Jongeren organiseren zich

Mayra organiseert activiteiten samen met andere jongeren in de gemeente Comitancillo. Ze planten bijvoorbeeld bomen of recyclen afval. Naast deze jongerengroep zijn er groepen in nog tien andere gemeentes waarin jongeren zich inzetten voor betere levensomstandigheden. Zij werken ook samen met andere jongeren zowel op lokaal, departementaal, nationaal en zelfs internationaal niveau.

Gerelateerde verhalen

Wij geloven dat échte veranderingen van onderop komen.
Daarom steunen wij kleinschalige lokale initiatieven.