‘Elke 3 dagen overlijdt een vrouw in Bolivia door huiselijk geweld.’ Een zin die ik sinds ik bij Mensen met een Missie werk, tientallen keren heb geschreven. Een schokkende zin, maar de problematiek lijkt zo ver weg en onzichtbaar. Dat is definitief veranderd sinds mijn laatste reis door Bolivia.

Maria Victoria wenkt ons. “Ze vinden het goed dat jullie erbij zitten,” zegt ze met een geruststellende blik. “Maar ze willen liever niet gefilmd of gefotografeerd worden.” We knikken begripvol en stappen het kamertje binnen. Het is er knus, net een woonkamer. Op de bank zitten drie jonge vrouwen. Eentje daarvan wiegt haar amper één jaar oude kindje heen en weer; de andere probeert haar zoontje te amuseren met een stuiterbal. Een aantal wat oudere vrouwen zitten op houten stoelen. Ik ben in een buurthuis in El Alto, Bolivia.

El Alto is één van de twee steden waar het meeste geweld tegen vrouwen voorkomt.

Van buitenwijk tot grote stad

El Alto is een stad boven La Paz die ooit begon als buitenwijk. Ondertussen is El Alto (‘de hoge’), gelegen op maar liefst 4200 meter hoogte, groter dan La Paz. Samen met Cochabamba is het de stad waar het meeste geweld tegen vrouwen voorkomt. In het buurtcentrum waar ik ben, worden vrouwen die te maken hebben met huiselijk geweld opgevangen en begeleid.

El Alto ligt op 4200 meter hoogte. Het begon als buitenwijk maar heeft nu meer inwoners dan La Paz.

Tips die je leven kunnen redden

De vrouwen lachen vriendelijk naar ons, maar toch hangt er een geladen sfeer. Maria Victoria begint haar verhaal. “Vandaag deel ik met jullie een paar tips die je leven kunnen redden.” Ik slik en haal diep adem. Dan komt het. “Zorg ervoor dat er geen scherpe objecten, zoals messen, in huis zijn. Zorg er altijd voor dat je belangrijke documentatie van jou en je kinderen bij je hebt, waar je ook heen gaat. Zorg ervoor dat je een kopie van je huissleutel bij je hebt. Zorg dat je een tas met essentiële spullen bij iemand thuis hebt liggen die je vertrouwt. Zorg dat je de adressen van opvanghuizen bij je hebt. Zorg dat als je man boos wordt, je in een ruimte bent waar je weg kunt. Ga dus nooit in de badkamer staan.”

Ga nooit in de badkamer staan, want daar kun je niet ontsnappen.

Geen bewijs

De vrouwen knikken en schrijven aandachtig mee. Eén vrouw steekt haar hand op. Ze heeft een vraag. “Mijn familie woont ver weg en ik heb verder niemand die ik vertrouw of waar ik terecht kan. Waar kan ik zo’n tas met spullen dan het beste kwijt?” Maria Victoria stelt haar gerust en zegt dat ze haar een lijst van adressen van safe houses zal sturen. Nog een hand gaat de lucht in. “Ik heb al een paar keer aangifte proberen te doen, maar de politie zegt dat ik geen bewijs heb. Mijn man mishandelt me zo dat hij geen sporen achterlaat. Als er wel blauwe plekken zijn, dan mag ik het huis niet uit,” vertelt één van de jonge vrouwen.

El AltoEl Alto staat bekend als een gevaarlijke stad. Overdag merk je daar weinig van; het is dan heel rustig.

Oorlog

Ik word een beetje licht in mijn hoofd. Dit kan toch niet waar zijn? Dit is toch geen leven? Dat je moet nadenken over welke scherpe objecten in huis liggen, omdat je man je er misschien mee zal verwonden. Dat je een noodplan moet hebben, voor als het echt menens wordt? Dat je aangifte doet, maar niemand je gelooft? Dat je man jou en je kinderen elk moment het huis uit kan zetten, of je juist opsluit? Dan dringt het tot mij door: deze vrouwen leven in oorlog.

Dan dringt het tot mij door: deze vrouwen leven in oorlog.

Morgen halen

Na de sessie raak ik aan de praat met één van de jonge vrouwen. We komen erachter dat we even oud zijn en ze vraagt of ik ook kinderen wil. Even stel ik me voor hoe het zou zijn om in haar schoenen te staan. Dat ik een jonge Boliviaanse moeder ben. Dat ik me onveilig voel op de plek waar ik me het veiligst zou moeten voelen. Dat ik in de bloei van mijn leven zou moeten zijn, maar dat ik alsmaar op mijn hoede moet zijn. Alsmaar bezig ben met overleven. Morgen halen, zonder dat hij me op straat zet. Morgen halen, met zo min mogelijk blauwe plekken, breuken en snijwonden. Morgen halen, zonder dat hij mij kinderen iets aandoet. Morgen halen.

Met jouw hulp kunnen we veel meer vrouwen uit geweldsituaties halen. Als je ons steunt voor €3 per maand, kunnen wij één vrouw jaarlijks 12 van deze sessies geven.

Andrea is online marketeer bij Mensen met een Missie. Zij studeerde Communicatiewetenschap en Internationale Betrekkingen aan de Universiteit van Amsterdam. “Mensen met een Missie heeft een bijzondere manier van werken. Wij steunen lokale mensen die zich dag in, dag uit, inzetten voor anderen in moeilijke situaties. Zij weten precies wat er nodig is om te helpen. Dat is in mijn ogen de meest effectieve vorm van ontwikkelingssamenwerking.”

 

Gerelateerde verhalen

Wij geloven dat échte veranderingen van onderop komen.
Daarom steunen wij kleinschalige lokale initiatieven.

Bolivia

Getrouwd met een gewelddadige politieagent

Ninfa Cáceres leefde 15 jaar lang samen met een gewelddadige man. Nu ze bij hem weg is, heeft ze weer… Lees verder

El Alto Bolivia

Noodplan in geval van geweld

Ik kijk om me heen, zie jonge meiden. Verschillende hebben een baby op hun arm die ze zoet proberen te… Lees verder

Bolivia

Een hoofd op mijn schouder

Daar sta ik dan. Op een zaterdagmiddag, in een verlaten schooltje ergens in La Paz. Met het hoofd van een… Lees verder

Bolivia

Vrouwenrechten langs de ‘Rio Ichilo’

Rosa Chao is een vrouw van begin 50, getrouwd met Luis, moeder van 5 kinderen en oma van 12 kleinkinderen…. Lees verder